Opnieuw op bezoek bij de markiezin van het Kasteel van Gaasbeek

Het Kasteel van Gaasbeek is opnieuw open, na een maandenlange sluiting voor renovatie. We bezochten het kasteel in de zomer van 2020, net voor de sluiting en in een tijdperk waarbij we met onze (zelfgestikte) maskers op uitstap gingen. De aankondiging van de heropening was voor ons het signaal om een dagje naar Gaasbeek te trekken, voor een vergelijking van “voor” en “na”, en een herontdekking van dit prachtige kasteel in het Pajottenland.

Van het nieuwe onthaalgebouw naar de binnentuin

De eerste grote nieuwigheid die we zagen, is het onthaalpaviljoen. Het is een groot en luchtig gebouw geworden waar de ticketverkoop, de museumshop, het sanitair,... zijn in ondergebracht. Als je het kasteel met jonge kinderen bezoekt, moet je hier zeker vragen naar de zoektocht van muis Arnoldus. Onze kinderen zijn er te groot voor, maar het zag er heel leuk uit, en we zagen kinderen heel enthousiast naar de (knuffel)muizen zoeken en stickertjes kleven. Nog voor de kinderen zijn er in het onthaalpaviljoen leesboekjes over kastelen en ridders, en die mogen ook gelezen worden in uitnodigende zithoekjes.

Vanuit het onthaalpaviljoen is het eventjes stappen naar het kasteel zelf, maar in het mooie park vonden we dat zeker niet erg. We zagen het kasteel al snel liggen, met daarrond de slotgracht. We wandelden de poort door en keken eerst eens rond in de binnentuin. We klommen ook op het platformpje van waar je een mooi uitzicht hebt over het Pajottenland. Ik miste wel de pauwen die bij ons vorig bezoek nog in binnentuin paradeerden. Misschien komen die nog terug?

met een aanraakscherm en de papieren gids

Dan was het tijd om het kasteel zelf te bekijken. Ooit startten ze hier met een vesting, maar later werd het een luxueuze residentie voor de adel. Eind achttiende eeuw kwam het kasteel in handen van de Milanese patriciërsfamilie Arconati Visconti. De laatste bewoonster was markiezin Marie Arconati Visconti. Ze werd heel vroeg weduwe en verloor dan ook nog eens haar enige zoon. Ze renoveerde het kasteel en drukte er ook haar stempel op.

Als je het kasteel nu bezoekt, wordt er nog meer dan vroeger ingegaan op die laatste bewoonster. Het werd ons meteen duidelijk dat het een bijzondere dame was en geen katje om zonder handschoenen aan te pakken. In 1921, enkele jaren voor haar dood, schonk ze het kasteel aan de Belgische Staat. Haar "cadeau" werd toen trouwens niet zomaar meteen aanvaard, want toen had men ook al door dat zo'n kasteel onderhouden veel geld kost...

Ga binnen en volg de (papieren) gids!

In het kasteel zelf gingen we binnen langs de nieuwe ingang. Je krijgt hier geen audiogids, maar een papieren gids met uitleg per zaal. Per zaal krijg je uitleg over wat je ziet, bijv. via een fictieve brief van de markiezin, de rentmeester, ...

We zagen duidelijk dat verschillende zalen nog blonken als nieuw, al zijn de kunstwerken natuurlijk niet nieuw. Sommige zalen gaan over een concreet thema, zoals over de bouwplannen, over de familie Arconati Visconti en Marie Peyrat, ... Van één zaal werd een kunstkabinet gemaakt. Hier herkenden we het schilderij over de toren van Babel. Verder kwamen we doorheen de salons, de eetkamer, de slaapkamers, de keuken, de bibliotheek, ...

Rebelse bewoners en rebelse echo's

Voor de eetkamer heeft de markiezin schilderijen besteld waarmee ze waarschuwde voor gulzigheid en allerlei ziektes liet afbeelden die je kan vermijden als je sober leeft. Gezellig voor een eetkamer… In de Egmondkamer kwamen we te weten dat de rebelse graaf van Egmond ook ooit nog eigenaar is geweest van het kasteel. In de ridderzaal bewonderden we de schilderijen die de geschiedenis van het kasteel uitbeelden.

Hier en daar hangen er verrassingen in het kasteel. Onder het motto "rebelse echo's" werden hedendaagse werken toegevoegd van kunstenaars die zich hebben geïnspireerd op het kasteel of de geschiedenis. Soms zijn die werken inderdaad rebels en vallen ze door hun totaal andere stijl meteen op.

Bij de muntencollectie op de zolder van het kasteel

In het kasteel zijn er verschillende trappen, maar sinds de renovatie is dat geen probleem meer voor rolstoelgebruikers want er is nu een lift. Er werden ook nieuwe stukken van het kasteel opengesteld voor bezoek. Een voorbeeld is de zolder. Daar kan je nu een collectie oude munten gaan bekijken.

Van het bezoeken van het kasteel hadden we dorst gekregen, maar ook daar is nu aan gedacht. In café Carletto, genoemd naar de te jong gestorven zoon, kan je terecht voor een drankje. Als het mooi weer is, kan je ook gezellig in de binnentuin van het kasteel zitten.

Wandelen in het kasteelpark

Als je naar het Kasteel van Gaasbeek gaat, bezoek dan zeker niet alleen het kasteel. Ik zei al dat we voor ons bezoek rondkuierden in de binnentuin. Na ons bezoek aan het kasteel wandelden we in het park. Het park is op mooie dagen ideaal voor een picknick en op de uitgestrekte grasvelden kan er ook gespeeld worden. Net zoals de streek is het park niet vlak dus als je hier komt met een buggy kan het bij een klimmetje wat sportief worden. Op de eerste zondag van de maand zijn de Gloriëtte (vlakbij het kasteel) en de Sint-Gertrudiskapel open voor bezoek. Er is ook een museumtuin maar die konden wij nog niet bezoeken (opening vanaf mei).

Toen we terug wandelden naar het onthaalpaviljoen voelden we een heel typisch fenomeen voor Gaasbeek: iedereen wordt als het ware toegezogen naar de overbuur van het kasteel. Ook wij konden er niet aan weerstaan en gingen nog een ijsje likken bij de Krijmerie van Gaasbeek.

Van het kasteel naar het dorp

Ook het dorpje Gaasbeek is leuk om eens te bezoeken. Het is een typisch dorpje met een hogergelegen kerkje met een ommuurd kerkhof errond en een kerkplein ervoor. Aan de muur rond de kerk kan je een overzicht van de streek zien. Toen wij er waren, hield er op het kerkplein een paardenkoets halt, gevolgd door een groep wielertoeristen. Aan het plein kan je iets drinken bij café De Pajot of iets eten bij restaurant De Molensteen.